Hüseyin Nihal Atsız, devlet kadrolarına komünizm ideolojisine inanan kişilerin yerleştirildiği iddiasıyla 1 Mart 1944 ve 1 Nisan 1944 tarihlerinde Orhun Dergisi üzerinden Başbakan Şükrü Saraçoğlu’na açık mektuplar yazdığı için “Irkçılık ve Turancılık” sebebiyle mahkemeye verilmiştir. Olayın esas başlangıcı olarak; Sabahattin Ali ile Hüseyin Nihal Atsız arasında yaşanan sürtüşmeler nedeniyle Sabahattin Ali’nin, Nihal Atsız’ı dava etmesi gösterilmektedir.

26 Nisan 1944 günü Ankara’da başlayan davayı izlemeye gelen milliyetçi gençliğin salonu aşırı derecede doldurması nedeniyle dava 3 Mayıs 1944’e ertelenmiştir. 3 Mayıs 1944 tarihindeki dava nedeniyle Ankara’ya gelen milliyetçi gençlerin aşırı izdiham nedeniyle mahkeme salonuna alınmamaları üzerine Ulus Meydanı’na doğru yürüyüşe geçerek komünizm karşıtı gösteriler düzenlemişler ve Başbakan Şükrü Saraçoğlu ile görüşmek istemişlerdir. Sert bir şekilde müdahale edilen gençler dağıtılarak eylem önlenmiş ve 165 üniversiteli milliyetçi genç tutuklanmış, gösteriye katılan Türkçü gençler birer birer belirlenip acımasızca dövülmüşlerdir.

29 Mart 1945’e kadar süren Türkçülük-Turancılık Davası veya Irkçılık-Turancılık Davası, Türkçü camia için Zeki Velidi Togan, Hüseyin Nihal Atsız, Alparslan Türkeş, Reha Oğuz Türkkan, Cihat Savaş Fer, Nurullah Barıman, Fethi Tevetoğlu, Nejdet Sançar, Cebbar Şenel ve Cemal Oğuz Öcal ile birlikte 23 önemli isim yargılanmış ve “ırkçılık” suçlamasıyla çeşitli cezalara çarptırılmışlardır. Alparslan Türkeş bu yargılama esnasında üsteğmen rütbesiyle Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) bünyesinde bir askerdir.

1944’te Milliyetçi Gençlerin tutuklandığı dönemde Başbakan olan Şükrü Saraçoğlu’nun 1942’de yapmış olduğu bir konuşmada halka hitap ederken;

“Biz Türk’üz, Türkçüyüz ve daima Türkçü kalacağız. Bizim için Türkçülük bir kan meselesi olduğu kadar bir vicdan ve kültür meselesidir. Biz azalan veya azaltan Türkçü değil, çoğalan ve çoğaltan Türkçüyüz. Ve her vakit bu istikamette çalışacağız” sözleri dikkat çekicidir.

Bu davada yargılanan ve Topkapı Askeri Hapishanesinde yatan 10 mahkûm tarafından 3 Mayıs 1945 günü örtüsüz bir masa etrafında toplanılarak olay anılmış ve bir gelenek halini alarak “Türkçüler Günü” adıyla kutlanmaya başlanmıştır.

3 Mayıs Türkçüler Günü Kutlu Olsun.

 

İsmail CİNGÖZ
Uluslararası Siyaset Uzmanı
BULTÜRK Ankara Temsilcisi
TDPB Basın Kulübü Başkanı
cingozismail01@gmail.com

__________:

Kaynak: Caner Deniz Çetin; Türkçülük Günü Nedir? 3 Mayıs 1944’Te Neler Oldu? 29.11.2019, https://derstarih.com/turkculuk-gunu/ (Erişim Tarihi: 03.05.2026)

Yazar