Dünyanın önde gelen pamuk üreticileri arasında yer alan Özbekistan, 2026 yılı pamuk hasadını yaklaşık 5 milyon tonluk üretimle tamamladı. Ülke, tarımda modernizasyon çalışmalarını sürdürürken ham pamuk ihracatından uzaklaşarak tekstil ve hazır giyim sektörlerinde katma değerli üretimi artırmayı hedefliyor.

Daha Az Tarım Alanıyla Daha Yüksek Verim

Özbekistan’da pamuk üretiminde son yıllarda uygulanan tarım reformları, üretim yöntemlerinde önemli değişiklikleri beraberinde getirdi. Pamuk ekimine ayrılan tarım alanları yüzde 38 oranında azaltılırken, verimli tohum çeşitleri ve su tasarrufu sağlayan modern tarım uygulamalarıyla üretim kapasitesi artırıldı.

Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, rekor düzeyde gerçekleşen hasat dolayısıyla çiftçileri tebrik etti. Mirziyoyev, iklim değişikliğinin tarımsal üretimi zorlaştırdığı bir dönemde pamuğun yağışlar başlamadan ve yüksek kalitede toplanmasının önemine dikkat çekti.

Bu yıl ülkenin en yüksek pamuk üretimi gerçekleştiren bölgesi, Kaşkaderya vilayetindeki Koson ilçesi oldu. İlçede toplam 110 bin ton pamuk üretildi.

Hasadın Yüzde 85’i Makinelerle Yapıldı

Özbekistan’ın pamuk sektöründeki dönüşümünün önemli ayaklarından birini makineleşme oluşturuyor. Bu yıl 3 binden fazla pamuk toplama makinesi kullanılarak toplam hasadın yüzde 85’i, 30-35 gün içerisinde tamamlandı. Cizzak ve Sirderya vilayetlerinde ise hasadın tamamının makinelerle gerçekleştirildiği bildirildi.

Ülkede geçmişte öğretmenlerin, öğrencilerin ve kamu çalışanlarının pamuk toplamak için zorunlu olarak görevlendirilmesi uygulamasına son verildi. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) tarafından da değerlendirilen reformlar, pamuk sektöründe çalışma koşullarının değiştirilmesi sürecinin önemli bir parçasını oluşturdu.

Makineleşmeyle birlikte iş gücü ihtiyacının azaltılması, üretim maliyetlerinin düşürülmesi ve hasat verimliliğinin artırılması amaçlanıyor.

Ham Pamuktan Hazır Giyim Üretimine Geçiş

Özbekistan, pamuk sektöründe yalnızca üretim miktarını artırmaya değil, ürünleri ülke içerisinde işleyerek daha yüksek ekonomik değer elde etmeye de odaklanıyor. Son 10 yılda ham pamuk ihracatını azaltan ülke, iplik, kumaş ve hazır giyim üretimine ağırlık verdi.

Ülkede 1.700’den fazla tekstil fabrikası faaliyet gösteriyor. Bu tesislerde üretilen iplik ve hazır giyim ürünleri Rusya, Kazakistan, Kırgızistan, Çin ve Türkiye başta olmak üzere farklı ülkelere ihraç ediliyor.

Bu dönüşümle Özbekistan, tarımsal üretimden tekstil sanayisine uzanan bütünleşik bir üretim zinciri oluşturarak uluslararası pazarlardaki konumunu güçlendirmeyi hedefliyor.

2027 İçin Hektar Başına 7 Ton Üretim Hedefi

Özbekistan, gelecek yıl pamuk üretiminde verimliliği daha da artırmayı planlıyor. Bu doğrultuda yüksek verimli tohum çeşitlerinin kullanılması, tarım dronlarının yaygınlaştırılması, su ve enerji tasarrufu sağlayan yöntemlerin geliştirilmesi ve yapay zekâ teknolojilerinden yararlanılması öngörülüyor.

Yeni uygulamalarla hektar başına ortalama 6 ila 7 ton pamuk üretimine ulaşılması hedefleniyor.

Yaklaşık 5 milyon tonluk hasat, Özbekistan’ın tarım politikalarında modernizasyon ve tekstil sektöründe katma değerli üretime geçiş sürecinin önemli bir aşamasını oluşturuyor.

Kaynak: TRT Avaz